Het Galgenveld in Amsterdam

 Het Galgenveld in Amsterdam Noord aan het IJ. ( Amsterdam tower ).

Aan de noordkant van het IJ, waar tegenwoordig het EYE filmuseum en de A'DAM Toren staan, was tussen 1404 en 1795 een galgenveld op de landtong 'Volewijck'. Ter dood veroordeelde misdadigers werden op de Dam terechtgesteld. Als extra straf kon het lijk van een geëxecuteerde daarna nog naar het galgenveld worden gebracht om er tentoongesteld te worden. Een tamelijk afschrikkend tafereel en dat was ook precies de bedoeling. Alle binnenkomende schepen konden vanaf het IJ de rottende lichamen zien hangen.

Zo wisten de opvarende dat in Amsterdam hardhandig werd opgetreden tegen misdadigers. Gek genoeg was het galgenveld ook een plek van vermaak. Je zou denken dat een plek als dit niet populair was om langs te lopen of zelfs expres heen te gaan. Maar niets was minder waar. Amsterdammers maakten er een dagje van met de kinderen. Hele families met picknickmanden kwamen naar het Tolhuis om te zien hoe misdadigers aan de schandpaal werden genageld.

Zie het als een stukje middeleeuwse overheidscommunicatie: een paar opgehangen lijken aan de kant van de toegangsweg naar de stad. De boodschap: In de late middeleeuwen had vrijwel elke stad een galgenveld. Er werden gemiddeld zo'n 4 doodvonnissen per jaar voltrokken. Meestal gebeurde dit op de Dam, maar soms ook op de Nieuwmarkt. In het beste geval werd het vonnis snel en pijnloos voltrokken door onthoofding met het zwaard. In het slechtste geval werd de ter dood veroordeelde geradbraakt zonder genadeslag. Dit hield in dat het slachtoffer op een wiel gebonden werd, waarna met een ijzeren staaf alle botten werden gebroken.

Daarna werd de pechvogel halfdood op een galgenveld achtergelaten om te sterven. Het galgenveld werd steeds populairder onder Amsterdammers en was al snel een ware toeristische attractie. Al in 1662 werd het Tolhuis opgezet om tolgelden te innen voor de stad Amsterdam. Er zat ook een herberg in het pand. In de loop van de 18e eeuw bloeide het Tolhuis op tot een nog populairdere plek voor veel Amsterdammers. Een indringende stank van rottend vlees en kamers met uitzicht op ontbindende lijken. Welkom in Het Tolhuis.In de loop der eeuwen hebben zo'n 1.000 ongelukkigen Volewijk als laatste rustplaats gekregen.