Bieslook

Bieslook: De groene spriet in de tuin

Bieslook: Een reis door tijd en folklore

De geschiedenis van bieslook is net zo rijk en gelaagd als de aarde waaruit het groeit. Het is een bescheiden kruid met een verrassend diepe geschiedenis.

Oorsprong en oude verhalen

Bieslook (Allium schoenoprasum) is een trots lid van de lookfamilie, net als zijn beroemde neven ui, knoflook en prei. Deze plant is oorspronkelijk afkomstig uit Europa en Noord-Azië. De reis begon al rond 3000 v.Chr. in het verre China, waar het niet alleen als smaakmaker, maar ook als kruid werd gebruikt.

In de middeleeuwen stond bieslook bekend als een beschermplant tegen boze geesten. Mensen plantten het vaak rond hun huizen als een groene bewaker. De Grieken en Romeinen gebruikten bieslook traditioneel als medicijn tegen keelpijn en zelfs zonnebrand. En in de traditionele Chinese geneeskunde werd het ingezet om de spijsvertering en bloedcirculatie te bevorderen. Een ware wereldreiziger!

Namen en Verspreiding

De naam bieslook zelf is een verhaal: het komt van het Griekse schoinos (bies) en prason (look), een perfecte verwijzing naar zijn slanke vorm en kenmerkende smaak. In het Engels kennen we het als chives, in het Frans als ciboulette en in het Duits als Schnittlauch. Wilde bieslook, nog steeds even veerkrachtig, komt zelfs vandaag de dag nog voor in Nederland en België, vooral in het rivierengebied.

Botanische geheimen

Bieslook is een meerjarige plant met holle, buisvormige stengels. In de zomer pronkt ze met prachtige paarse of lila bloemen. Deze bloemen zijn verrassend genoeg ook eetbaar en geven een extra vleugje kleur en milde uiensmaak aan je salade. De plant vormt ondergrondse bolletjes die de winter moedig overleven, om in het voorjaar opnieuw te ontwaken. Er zijn zelfs variëteiten zoals Chinese bieslook (Allium tuberosum), met platte bladeren en elegante witte bloemen.

Leuke weetjes en folklore

Klassieke Franse kruiden: Bieslook is een van de klassieke Franse 'fines herbes', samen met peterselie, dragon en kervel. Dit kwartet maakt de Franse keuken zo verfijnd.
Bij vriendelijke plant: De bloemen van bieslook zijn een magneet voor bijen, hommels en vlinders, perfect voor een bij vriendelijke tuin die zoemt van het leven.
Mythologie en geluk: In de Keltische folklore werd bieslook geassocieerd met de godin Brigid. Vroeger werd het zelfs gebruikt in liefdesmagie en als geluksbrenger bij volle maan. In sommige rituelen werd bieslook geplant of geplukt bij Imbolc, het feest ter ere van Brigid op 1 februari, als teken van nieuw begin en zegen voor het huishouden.
De werking van zwavel: Bieslook heeft, dankzij zijn zwavelverbindingen, van oudsher een reputatie voor een milde antibacteriële werking.

Bieslook in de keuken

Bieslook is een kruid dat zijn smaak verliest bij hoge temperaturen. Om de frisse smaak optimaal te behouden, wordt bieslook daarom meestal aan het einde van de bereiding toegevoegd. De fijne, ui-achtige smaak is een perfecte aanvulling op gerechten als salades, soepen, sauzen en eiergerechten.

Toch zijn er uitzonderingen. In bepaalde traditionele stoofschotels, waar de smaak van de ui langzaam moet vrijkomen, werd bieslook soms wel meegekookt. De smaak van de bieslook verandert dan in een mildere, zoetere ondertoon, wat het gerecht een diepere smaak geeft.

Een oud huismiddeltje en een simpel recept

Iemand wees mij op Botulisme daarom een aangepast recept

Bieslookolie met azijn (zuurder en veiliger)

Ingrediënten:

1 handvol verse bieslook
200 ml extra vierge olijfolie
50 ml azijn (bijvoorbeeld witte wijnazijn)

Bereiding:

Was en droog de bieslook grondig. Zorg ervoor dat er geen water op de bieslook achterblijft, want dit kan de olie laten bederven.
Snijd de bieslook fijn. Doe de bieslook in een schone, droge pot.
Verwarm de olie en de azijn. Giet de olijfolie en de azijn samen in een steelpan. Verwarm dit mengsel op een laag vuur, maar laat het niet koken. Het is voldoende om het een beetje op te warmen.
Giet het over de bieslook. Giet het warme olie-azijnmengsel over de bieslook in de pot.
Trekken en bewaren. Sluit de pot goed af en laat het 1-2 weken op een donkere, koele plek trekken. Schud de pot dagelijks om de smaken goed te mengen.
Zeef en bewaar in de koelkast. Zeef na 1-2 weken de olie om de bieslookdeeltjes te verwijderen. Giet de bieslookolie in een schone fles. Bewaar deze olie in de koelkast en gebruik hem binnen 1-2 weken.

Traditioneel bieslookkompres

In de volksgeneeskunde werd bieslook soms gebruikt om te kalmeren. Dit is een oud huismiddeltje om het ongemak van een insectenbeet te verlichten.

Bereiding:

Plet een paar stengels verse bieslook om het sap vrij te laten komen.
Breng het gekneusde kruid rechtstreeks aan op de plek van de beet.

Disclaimer: Dit is een beschrijving van traditionele toepassingen. Het is geen medisch advies. Raadpleeg bij gezondheidsproblemen altijd een arts of een deskundige.