Schipperen

Schipperen. Een woord dat in de volksmond vaak wordt gebruikt om het balanceren tussen geven en nemen te beschrijven. Maar binnen mijn werk krijgt het een andere betekenis: afstemmen op iedereen, behalve op jezelf.

Ik begrijp waarom juist dit woord zo vaak valt. Schipperen voelt stuurloos, als een boot die dobbert, afhankelijk van de wind om te bepalen welke kant hij op gaat. En zo voelt het ook voor mijn ‘schipperende’ cliënten. Ze navigeren door het leven op basis van wat anderen willen:

"Als ik dit doe, zijn die en die ontevreden. Maar als ik dat doe, worden zij boos. Dan kies ik maar voor zus, want dan houd ik hen te vriend. Zo brengt alleen maar problemen met zich mee."

De hele dag zijn ze bezig met afwegen, inschatten en berekenen. Constant proberen ze de gevolgen van hun keuzes te voorspellen en iedereen tevreden te houden. Maar tegen welke prijs?

Wanneer ze uiteindelijk in mijn spreekkamer zitten, zijn ze moe. Leeg. Alleen. Ze hebben zo lang geschipperd dat ze zijn vastgelopen. Het schip, ooit in beweging, heeft zich langzaam ingegraven en kan geen kant meer op—behalve kapseizen.

Voor alle duidelijkheid: dit gaat óók over hoogopgeleide, in de ogen van anderen, succesvolle mensen. Van de buitenkant is er niets te zien. Maar in de kamer vallen de maskers af, en zie ik de kwetsbare, mooie, ploeterende mens die ze óók zijn. Een kort uitstapje naar het genogram leert vaak dat ze dit schipperen niet zelf hebben uitgevonden. Het is een patroon dat ze hebben afgekeken van een ouder die altijd maar doorploeterde, alsof dat de essentie van het leven was.

Maar voor hen voelt het niet meer als leven. Ze willen ervan af. Hun hulpvraag komt neer op: "Help me stevig in mezelf te staan." Of: "Help me mezelf waard te zijn."

Hoe die vraag ook wordt geformuleerd, de kern is altijd dezelfde: leren beginnen bij jezelf. Niet vanuit egoïsme, maar vanuit balans. Want wanneer we in ons eigen centrum blijven, houden we energie over—energie die we met liefde en kracht kunnen delen. Geven vanuit overvloed laat alles stromen. En als dát gebeurt, is iedereen beter af.